Ανθρωποζωολογία

Η ανθρωποζωολογία είναι το υποσύνολο της εθνοβιολογίας που ασχολείται με τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των ανθρώπων και άλλων ζώων. Πρόκειται για ένα διεπιστημονικό πεδίο που συμπίπτει με άλλες ειδικότητες συμπεριλαμβανομένης της ανθρωπολογίας, εθνολογίας, ιατρικής, ψυχολογίας, κτηνιατρικής και ζωολογίας. Μια σημαντική εστίαση της ανθρωποζωολογικής έρευνας είναι η ποσοτικοποίηση των θετικών επιπτώσεων των σχέσεων ανθρώπου-ζώου με τη μελέτη των αλληλεπιδράσεών τους. Περιλαμβάνει μελετητές από πεδία, όπως, της ανθρωπολογίας, της κοινωνιολογίας, της βιολογίας, της ιστορίας και της φιλοσοφίας.

Ανθρωποζωολόγοι επιστήμονες αναγνωρίζουν την έλλειψη επιστημονικής προσοχής δοθείσας στα μη ανθρώπινα ζώα στο παρελθόν, και στις σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και ζώων, ιδίως υπό το πρίσμα του μεγέθους των ζωικών αναπαραστάσεων, συμβόλων, ιστοριών και την πραγματική φυσική παρουσία τους στις ανθρώπινες κοινωνίες. Αντί μιας ενοποιημένης προσέγγισης, ο τομέας περιλαμβάνει επί του παρόντος διάφορες μεθόδους προσαρμοσμένες από τους διάφορους συμμετέχοντες κλάδους ώστε να συμπεριλάβει τις σχέσεις ανθρώπων-ζώων.

Τομείς μελέτης

• Η αλληλεπίδραση και η βελτίωση στις αλληλεπιδράσεις με τα αιχμαλωτισμένα ζώα
• Συγκινησιακοί (συναισθηματικοί) δεσμοί μεταξύ ανθρώπων και ζώων
• Ανθρώπινες αντιλήψεις και πεποιθήσεις σε σχέση με άλλα ζώα
• Το πώς κάποια ζώα ταιριάζουν στις ανθρώπινες κοινωνίες
• Πώς αυτά ποικίλλουν μεταξύ των πολιτισμών και μεταβάλλουν εν καιρώ
• Η μελέτη της εξημέρωσης των ζώων: πώς και γιατί τα εξημερωμένα ζώα εξελίχθηκαν από άγρια είδη (παλαιοανθροποζωολογία)
• Οι δεσμοί των ζώων με τους φύλακες των ζωολογικών κήπων.
• Η κοινωνική δομή των ζώων και τι σημαίνει να είσαι ζώο
• Το ζωολογικό βλέμμα
• Ο δεσμός ανθρώπου-ζώου
• Παραλληλισμοί μεταξύ αλληλεπιδράσεων ανθρώπου-ζώου και αλληλεπιδράσεων ανθρώπου-τεχνολογίας
• Ο συμβολισμός των ζώων στην λογοτεχνία και την τέχνη
• Η ιστορία της εξημέρωσης των ζώων
• Οι διασταυρώσεις του ειδισμού, του ρατσισμού και του σεξισμού
• Το μέρος των ζώων στους χώρους που καταλαμβάνουν οι άνθρωποι
• Η θρησκευτική σημασία των ζώων στην ανθρώπινη ιστορία
• Διερεύνηση της διαπολιτισμικής ηθικής μεταχείρισης των ζώων
• Η κριτική αξιολόγηση της κακοποίησης και της εκμετάλλευσης των ζώων
• Νους, εαυτός, και προσωποσύνη στα μη ανθρώπινα ζώα
• Τα πιθανά οφέλη για την ανθρώπινη υγεία από την ιδιοκτησία ζώων συντροφιάς.

 

Ο ρόλος της Κοινωνικής Μάθησης στα κουτάβια

Ο ορισμός της κοινωνικής μάθησης, ως ψυχολογικής θεωρίας, παρουσιάζει την μαθησιακή συμπεριφορά, η οποία ρυθμίζεται, επηρεάζεται και ελέγχεται από περιβαλλοντικούς παράγοντες κι όχι από έμφυτες ή εσωτερικές δυνάμεις. 

Ο Αμερικανός ψυχολόγος Albert Bandura είναι ένας από τους πρωτοπόρους που ερμήνευσαν την έννοια της κοινωνικής μάθησης. Κάνοντας πολλές μελέτες και πειράματα υποστήριξε ότι ο ρόλος της μάθησης στην ανάπτυξη των παιδιών κατέχει σημαντική θέση και διαδραματίζει καίριο ρόλο. Τα παιδιά παρατηρούν τους γύρω τους, μιμούμενα τις κινήσεις ή τις συμπεριφορές που βλέπουν και έτσι μαθαίνουν. Μαθαίνουν τη συμμετοχή, τη συνεργασία με τους άλλους, την επίθεση και την κοινωνική αλληλεπίδραση.

Στα ζώα, οι περισσότερες έρευνες για την κοινωνική μάθηση μέχρι στιγμής, είτε υιοθέτησαν μια λειτουργική προσέγγιση εστιάζοντας στις συνέπειες της φυσικής κατάστασης, είτε διερεύνησαν τι είδους πληροφορίες αποκτώνται και μέσω ποιων μηχανισμών. 

Ορισμένες μελέτες έδειξαν ότι τα ενήλικα σκυλιά μπορούν να μάθουν μέσω παρατήρησης σε διάφορα πλαίσια, τόσο από εκπαιδευμένους σκύλους, όσο και από ανθρώπους, και μπορούν να αποκτήσουν διαφορετικούς τύπους δεξιοτήτων μέσω της κοινωνικής μάθησης. 

Λόγω της μεταβλητότητας και της πολυπλοκότητας του κοινωνικού και μη κοινωνικού περιβάλλοντος στο οποίο τα σκυλιά πρέπει να προσαρμόζονται όταν συμβιώνουν με τους ανθρώπους, υποθέτουμε ότι τα κουτάβια που εκτίθενται σε άγνωστα ενήλικα σκυλιά και ανθρώπους είναι πιο πιθανό να λύσουν κάποιο συγκεκριμένο πρόβλημα σε σχέση με τα κουτάβια που δεν είχαν την ευκαιρία της κοινωνικής μάθησης.

Η κοινωνική μάθηση στα κουτάβια

Το κατοικίδιό μου για εμένα είναι...

Τα ζώα

Ποτέ δε θα πειράξω
τα ζώα τα καημένα·
μην τάχα σαν εμένα,
κι εκείνα δεν πονούν;
Θα τα χαϊδεύω πάντα,
προστάτης τους θα γίνω.
Ποτέ δεν θα τ’ αφήνω
στους δρόμους να πεινούν.

Aν δεν μιλούν κι εκείνα
κι ο λόγος αν τους λείπει,
μήπως δεν νιώθουν λύπη,
δεν νιώθουν και χαρά;
Μήπως καρδιά δεν έχουν,
στα στήθη τους κρυμμένη,
που τη χαρά προσμένει
κι αγάπη λαχταρά;

Aκόμα κι όταν βλέπω
πως τα παιδεύουν άλλοι,
εγώ θα τρέχω πάλι
με θάρρος σταθερό,
θα προσπαθώ με χάδια
τον πόνο τους να γιάνω,
κι ό,τι μπορώ θα κάνω
να τα παρηγορώ.

(Iωάννης Πολέμης, 1904).

Αναρτώντας το διαχρονικό ποίημα του Ιωάννη Πολέμη για τα ζώα, σας καλούμε να συμμετέχετε στη διαδικτυακή καμπάνια μας, προκειμένου να εκφράσετε ''τι σημαίνει για εσάς το κατοικίδιό σας'' ξεκινώντας με τη φράση: "Το κατοικίδιό μου για εμένα είναι...".

Εάν θέλετε μπορείτε να κοινοποιήσετε και μία φωτογραφία του αγαπημένου σας ''φίλου/ης'' και με λόγια καρδιάς να μας εκφράσετε τι σημαίνει για εσάς το κατοικίδιό σας.

Θα μας δώσετε ιδιαίτερη χαρά με τις αναρτήσεις σας,

Με εκτίμηση

Διεπιστημονική Ομάδα Παρέμβασης με τη Βοήθεια Σκύλου "Κυνός Νους"